Hệ điều hành & Tiến trình

Bạn sẽ học được gì

Sau khoá học, bạn sẽ:

• Explain ranh giới kernel/user mode và trace đường đi một system call từ chương trình vào kernel rồi quay về

• Trace vòng đời tiến trình qua fork/exec/wait/exit; diagnose zombie, orphan và signal bằng ps, pstree, strace

• Compare thread và process; explain chi phí thật của context switch (register, cache, TLB)

• Explain scheduler preemptive điều phối CPU: time slice, priority, và predict hành vi workload CPU-bound vs I/O-bound

• Diagnose race condition và deadlock; choose cơ chế đồng bộ (atomic, mutex) và IPC (pipe, shared memory, socket) phù hợp

Chương trình

Nội dung khoá học

4 module · 28 bài. Mỗi bài 18-25 phút đọc kỹ — không xem video, không hype.

1. 01

   Kernel & System Call

   7 bài · ~75 phút

   • 01Tổng quan module — Kernel & System Call5p
   • 02Kernel mode vs user mode — ranh giới bảo vệ phần cứng12p
   • 03System call — cách chương trình xin kernel làm việc13p
   • 04Interrupt, trap & exception — ba con đường vào kernel12p
   • 05Đọc syscall bằng strace — nhìn chương trình gọi kernel12p
   • 06Mini-challenge — mổ xẻ hai lệnh (cat vs curl) bằng strace15p
   • 07Tổng kết module — Kernel & System Call6p
2. 02

   Tiến trình — sinh ra, sống, chết

   7 bài · ~74 phút

   • 01Tổng quan module Tiến trình — vòng đời, signal, zombie5p
   • 02Tiến trình & PCB — chương trình đang chạy khác gì file đĩa12p
   • 03fork, exec, wait — trace vòng đời một tiến trình Unix13p
   • 04Zombie & orphan — khi tiến trình chết mà không ai thu xác11p
   • 05Signal — SIGTERM, SIGKILL và Ctrl+C thật sự làm gì12p
   • 06Mini-challenge — mổ xẻ cây tiến trình bằng ps, pstree, kill15p
   • 07Tổng kết module Tiến trình — cheat sheet & self-assessment6p
3. 03

   Thread & Lập lịch CPU

   7 bài · ~80 phút

   • 01Tổng quan module — Thread & Lập lịch CPU5p
   • 02Thread vs process — chia sẻ gì, riêng gì, chi phí tạo13p
   • 03Ready, running, blocked — và giá của context switch13p
   • 04Scheduler CPU — timer interrupt, time slice & CFS13p
   • 05CPU-bound vs I/O-bound — chọn số thread pool thế nào12p
   • 06Mini-challenge — bao nhiêu thread là đủ?18p
   • 07Tổng kết module — Thread & Lập lịch CPU6p
4. 04

   Đồng bộ & Phối hợp

   7 bài · ~80 phút

   • 01Tổng quan module — Đồng bộ & Phối hợp6p
   • 02Race condition — vì sao count++ sai khi hai luồng đua nhau12p
   • 03Mutex & atomic (CAS) — bảo vệ critical section khỏi race13p
   • 04Deadlock — bốn điều kiện Coffman và cách phá vòng chờ13p
   • 05IPC — pipe, shared memory và socket giữa hai tiến trình12p
   • 06Mini-challenge — săn race và deadlock18p
   • 07Tổng kết module — Đồng bộ & Phối hợp6p